AI zorgt vooralsnog nauwelijks voor het verdwijnen van werk onder hbo-afgestudeerden. De technologie verandert vooral bestaande werkzaamheden en zorgt ook voor nieuwe taken. Dat blijkt uit meerjarig onderzoek van het Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA) naar de loopbanen van hbo-afgestudeerden. Ruim zes op de tien werkende hbo-afgestudeerden gebruikt inmiddels minimaal één keer per week AI. Van deze groep geeft 28 procent aan dat taken door AI zijn veranderd. Bij 15 procent zijn er juist nieuwe taken bijgekomen. Slechts 7 procent ziet werkzaamheden verdwijnen.
De cijfers laten een ander beeld zien dan de vrees dat AI vooral banen en werkzaamheden zal laten verdwijnen. Voor hbo’ers zorgt de technologie tot nu toe vooral voor verandering van het werk. Nieuwe werkzaamheden ontstaan bijvoorbeeld rond het toepassen, controleren en implementeren van AI. “Waar vaak wordt gesproken over werk dat verdwijnt door AI, laat dit onderzoek zien dat hbo’ers per saldo hierdoor juist meer taken en verantwoordelijkheden krijgen”, zegt Maurice Limmen, voorzitter van de Vereniging Hogescholen. Die ontwikkeling sluit aan bij de bredere discussie over de vaardigheden die professionals nodig hebben in een werkveld waarin AI een steeds grotere rol krijgt. Niet alleen kunnen werken mét de technologie wordt belangrijker, maar ook het kritisch beoordelen en verantwoord toepassen ervan.
Technologische ontwikkelingen zijn voor veel afgestudeerden aanleiding om zich verder te ontwikkelen. Ook jaren na hun opleiding investeren veel hbo’ers in nieuwe kennis en vaardigheden via bij- en omscholing. De Vereniging Hogescholen pleit er daarom voor om om- en bijscholing wettelijk vast te leggen als publieke taak van hogescholen. Daarmee zouden hogescholen werkenden structureler kunnen ondersteunen bij het ontwikkelen van nieuwe kennis en vaardigheden.
Het ROA-onderzoek keek breder naar de loopbaan van hbo-afgestudeerden. Daaruit blijkt dat hun arbeidsmarktpositie in de jaren na het afstuderen verder verbetert. Vier tot acht jaar na het behalen van hun diploma hebben afgestudeerden vaker een vast contract, meer verantwoordelijkheid en een hoger inkomen. Het mediane bruto uurloon stijgt van €16,40 ongeveer anderhalf jaar na afstuderen naar €26,80 vier tot acht jaar later.